VIÊM THANH QUẢN MẠN TÍNH LÀ GÌ ?

Viêm thanh quản (VTQ) mạn tính là tình trạng viêm niêm mạc thanh quản kéo dài trên 3 tuần, quá trình viêm này có thể dẫn tới quá sản, loạn sản hoặc teo niêm mạc thanh quản.


VIÊM THANH QUẢN MẠN TÍNH LÀ GÌ ?

Viêm thanh quản (VTQ) mạn tính là tình trạng viêm niêm mạc thanh quản kéo dài trên 3 tuần, quá trình viêm này có thể dẫn tới quá sản, loạn sản hoặc teo niêm mạc thanh quản.
 

viem-thanh-quan.png

NGUYÊN NHÂN VIÊM THANH QUẢN MẠN TÍNH

Yếu tố thuận lợi:

− Do lạm dụng giọng: nói to, nói nhiều, gắng sức… ở những nghề như giáo viên, bán hàng, ca sĩ...
− Do bệnh lý của đường hô hấp như: viêm mũi xoang, viêm họng, viêm amiđan, viêm phế quản...
− Hít phải khí độc như hút thuốc lá, thuốc lào, hoá chất...
− Khí hậu ẩm ướt, thay đổi quá nhiều nhiệt độ trong ngày, một số nghề nghiệp làm việc ngoài trời, nấu ăn, làm thuỷ tinh...
− Các bệnh toàn thân: bệnh goute, bệnh gan, béo phì...
− Hội chứng trào ngược (GERD).

TRIỆU CHỨNG VIÊM THANH QUẢN MẠN TÍNH

trieu-chung-viem-thanh-quan-man-tinh.jpg

− Nhìn chung không có dấu hiệu đặc biệt, trừ VTQ do lao hoặc do bệnh toàn thân khác, sẽ có dấu hiệu của bệnh toàn thân ấy.
− Thay đổi giọng nói: đầu tiên tiếng nói không vang, làm cho người bệnh phải cố gắng nhiều mới nói to được, về sau tiếng nói bị rè, khàn và yếu. Nhìn chung khàn tiếng là dấu hiệu quan trọng nhất, khàn tiếng kéo dài lúc tăng, lúc giảm, kèm theo ho, đôi khi có kèm cảm giác nói đau. Bệnh nhân luôn phải đằng hắng cho giọng nói được trong.
− Ho khan vào buổi sáng do chất nhầy xuất tiết bám ở thanh quản. Ngoài ra còn có cảm giác ngứa, cay và khô rát ở vùng thanh quản.
− Soi họng thanh quản thấy:

+ Chất nhày đọng lại ở một số điểm cố định, điểm giữa phần ba trước và phần ba giữa của dây thanh, đó chính là vị trí hình thành nên hạt xơ nếu quá trình viêm nhiễm liên tục kéo dài. Khi bệnh nhân ho thì chất nhày mất đi, nhìn thấy tổn thương sung huyết ở vị trí trên.
+ Dây thanh cũng bị thương tổn: ở mức độ nhẹ dây thanh bị sung huyết đỏ, mạch máu dưới dây thanh giãn làm toàn bộ dây thanh đỏ, có khi nhìn thấy những tia đỏ. Ở mức độ nặng dây thanh bị quá sản và tròn như sợi dây thừng, niêm mạc hồng, đỏ, mất bóng.
+ Băng thanh thất cũng quá phát to và che kín dây thanh khi phát âm.
+ Trong trường hợp viêm thanh quản lâu ngày có thể thấy được đường vằn hoặc kẻ dọc trên mặt thanh đai.
+ Nếu viêm thanh quản do đái tháo đường, thấy niêm mạc ở màn hầu và họng cũng dày và xuất tiết.

XÉT NGHIỆM CẦN LÀM ĐỂ PHÁT HIỆN VIÊM THANH QUẢN MẠN TÍNH

− Chụp Xquang tim phổi xác định bệnh liên quan.
− Xét nghiệm đờm.
− Xét nghiệm đường niệu, đường máu với người lớn.

CÁC THỂ LÂM SÀNG CỦA VIÊM THANH QUẢN MẠN TÍNH

− Phù Reinke: Do khoảng Reinke có cấu trúc lỏng lẻo nên dịch viêm tích tụ làm phù nề một hoặc cả hai bên dây thanh, giống như dạng polyp. Bệnh nhân khàn tiếng nặng, kéo dài, tăng dần.
− Hạt xơ dây thanh: VTQ mạn tính tái phát hoặc phát triển thành hạt xơ dây thanh. Hạt xơ là loại u nhỏ bằng hạt tấm nhỏ, đường kính khoảng 1mm, mọc ở bờ tự do của dây thanh ở vị trí 1/3 trước và 1/3 giữa của hai dây thanh. Khi phát âm hai hạt xơ ở hai bên dây sẽ tiếp xúc với nhau làm cho dây thanh ở phía trước và phía sau không thể tiếp xúc được gây ra khàn tiếng.

VIÊM THANH QUẢN MẠN TÍNH CẦN CHẨN ĐOÁN PHÂN BIỆT VỚI NHỮNG BỆNH GÌ ?

− Khối u ở thanh quản: u nang, polip, papilom, ung thư thanh quản. Thường khàn tiếng từ từ tăng dần, mức độ khàn nặng hơn, soi thanh quản và sinh thiết khối u cho chẩn đoán xác định.
− Liệt thần kinh hồi qui: xuất hiện đột ngột hoặc từ từ, sặc các chất lỏng vào phổi. Mức độ khàn tiếng nặng, mất tiếng.

ĐIỀU TRỊ VIÊM THANH QUẢN MẠN TÍNH

Nguyên tắc điều trị

− Hạn chế sử dụng giọng khi điều trị bệnh.
− Điều trị tại chỗ: các thuốc giảm viêm, giảm phù nề như: corticoid, men tiêu viêm…
− Điều trị toàn thân: bằng thuốc giảm viêm, giảm phù nề như: corticoide, men tiêu viêm…
− Điều trị các ổ viêm mũi họng, viêm xoang, hội chứng trào ngược dạ dày thực quản và các bệnh toàn thân khác.
− Liệu pháp luyện giọng.
− Phẫu thuật khi điều trị nội khoa không hiệu quả, VTQ có hạt xơ dây thanh.

VIÊM THANH QUẢN MẠN TÍNH UÔNG THUỐC GÌ ?

Tại chỗ
− Xông, khí dung hoặc làm thuốc thanh quản: Hydrocortisone + Alpha chymotripsine…
Toàn thân
− Chống viêm steroid: prednisolon, methylprednisolon, dexamethasone…
− Chống viêm dạng men: alpha chymotrypsin, lysozym…
Luyện giọng
− Căn cứ vào tình trạng tổn thương giọng, cách thức sử dụng giọng của bệnh nhân để phối hợp cùng chuyên viên luyện giọng, đưa ra các bài tập thích hợp.
Phẫu thuật
− Vi phẫu thuật thanh quản qua soi thanh quản trực tiếp hoặc gián tiếp, qua ống soi mềm hoặc soi treo thanh quản…
− Chỉ định:
+ Phù Reinke
+ Hạt xơ dây thanh
+ VTQ mạn kết hợp bệnh lý khối u thanh quản
Nâng đỡ cơ thể
− Bổ sung yếu tố vi lượng, sinh tố, vitamin, dinh dưỡng...

VIÊM THANH QUẢN MẠN TÍNH CÓ NGUY HIỂM KHÔNG ?

− Viêm thanh quản mạn tính điều trị dai dẳng, tiến triển thành hạt xơ dây thanh.

PHÒNG BỆNH VIÊM THANH QUẢN MẠN TÍNH

− Khi bị VTQ cấp cần điều trị triệt để.
− Điều trị các viêm nhiễm ở họng, mũi, xoang...
− Tránh tiếp xúc với các chất hơi, hoá chất độc, sử dụng giọng hợp lý, nghỉ giọng khi có viêm nhiễm mũi họng và viêm đợt cấp.

VIÊM THANH QUẢN MẠN TÍNH KIÊNG ĂN GÌ?

− Muối :Thức ăn quá mặn, nhiều muối sẽ dẫn đến thừa muối gây tích lũy chất lỏng trong cơ thể; khiến tình trạng bệnh nặng hơn.

viem-thanh-quan-man-tinh-nen-kieng-gi.jpg

− Thức ăn nhiều dầu mỡ, món rán, xào :Viêm thanh quản sẽ nghiêm trọng hơn nếu trong quá trình điều trị bệnh bạn ăn các món xào, rán nhiều dầu mỡ bởi những thực phẩn này chứa nhiều chất béo, calo.
− Không ăn các thực phẩm dễ gây kích thích :Hạt tiêu, ớt cay, các loại quả chua hoặc chát như mận, táo chua sẽ gây kích thích niêm mạc khiến đau họng, khàn giọng hơn.

viem-thanh-quan-man-tinh-nen-kieng-gi-1.jpg

− Đồ ăn cứng, giòn :Đây là một trong những loại thực phẩm trả lời cho câu hỏi viêm thanh quản kiêng ăn gì và nên ăn gì. Khi bị viêm thanh quản nếu ăn những loại đồ ăn này sẽ gây ảnh hưởng trực tiếp đến cổ họng và dây thanh quản khiến tổn thương càng nặng hơn. Những loại đồ ăn cứng giòn như các loại hạt, ngũ cốc, mì tôm sống… 
− Đồ ăn vặt, đồ ăn ngọt :Người bị viêm thanh quản ăn nhiều bánh kẹo, đồ ăn ngọt,… lượng đường trong cơ thể tăng cao, gây khó thở.
− Nói không với rượu bia, đồ uống có gas, các chất kích thích khi bị viêm thanh quản
− Không hút thuốc lá

viem-thanh-quan-man-tinh-nen-kieng-gi-2.jpg

− Các loại cá trên da có phấn như cá nục, cá hố…
− Hạn chế nói nhiều

VIÊM THANH QUẢN MẠN TÍNH NÊN ĂN GÌ?

− Bổ sung thêm nhiều trái cây và rau xanh :Trong rau xanh, trái cây giàu vitamin và khoáng chất tốt cho cơ thể. Nhất là những loại quả như dâu tây, việt quất, quả mâm xôi, bông cải xanh, cà rốt, rau bina, cà chua,… có chứa nhiều vitamin A, C, E; và các chất chống ô xy hóa có tác dụng giảm tình trạng khó thở và viêm thanh quản.
− Ăn những loại thức ăn mềm :Người bị viêm thanh quản bị đau họng, khó nuốt nên những thức ăn mềm, lỏng, dễ ăn như cháo, súp rất tốt; nhất là súp gà đã bỏ da.
− Sữa, các sản phẩm từ sữa :Người bị viêm thanh quản được các chuyên gia khuyên nên uống sữa; và ăn nhiều các sản phẩm từ sữa (có hàm lượng chất béo thấp), tốt nhất là sữa chua. Bởi sữa và các sản phẩm từ sữa này giàu protein, canxi, vitamin D, những dưỡng chất cần thiết cho cơ thể, tăng cường sức đề kháng.
− Gừng :Gừng có tác dụng chống viêm, giảm đau rát dịu cổ họng, trị ho, khản tiếng, rất tốt cho người bị viêm thanh quản. Uống trà gừng mật ong mỗi ngày vừa chống oxy hóa vừa đẩy lùi những triệu chứng của viêm thanh quản.

viem-thanh-quan-man-tinh-nen-an-gi-1.jpg

− Mật ong :Mật ong làm dịu niêm mạc thanh quản bị kích thích, chữa trị ho. Bị viêm thanh quản có thể ngậm 1 thìa nhỏ mật ong từ 3 – 5 phút; sau đó nuốt dần, hoặc có thể hòa mật ong với nước uống mỗi ngày,…

viem-thanh-quan-man-tinh-nen-an-gi-(1).jpg

− Cam thảo :Trong Đông y, cam thảo có công dụng chống viêm, giảm đau họng, viêm thanh quản hiệu quả. Mỗi ngày bạn chỉ cần ngậm 1 – 2 lát cam thảo sẽ thấy tình trạng đau họng do viêm thanh quản giảm rõ rệt.
− Uống nhiều nước :Bị viêm thanh quản thường sẽ mất nước nhiều hơn, cổ họng luôn thấy khô rát; uống nhiều nước sẽ giúp cải thiện tình trạng này và đào thải độc tố ra khỏi cơ thể nhanh hơn.

viem-thanh-quan-man-tinh-nen-an-gi-2.jpg

− Ngoài ra, bệnh nhân bị viêm thanh quả cũng cần vệ sinh răng miệng sạch sẽ; súc miệng bằng nước muối ấm, nước trà xanh pha muối ấm thường xuyên, giúp sát khuẩn, họng giảm khó chịu, khô rát. Tránh la hét nhiều, nói quá to, nói liên tục, đeo khẩu trang,…

Thuốc 365 tổng hợp